Documentatie

Koning Boudewijn Stichting | Studie: Barometer van het verenigingsleven

De Koning Boudewijnstichting publiceert jaarlijks een barometer van de financiële situatie van het verenigingsleven voor 2015. Het onderzoeksbureau Ipsos Public Affairs ondervraagde hiervoor 700 verenigingen in heel België.

De Koning Boudewijnstichting publiceert jaarlijks barometer van de financiële situatie van het verenigingsleven voor 2015. De Barometer is een compilatie van meerdere gegevens. Het gaat om de jaarlijkse enquête van het onderzoeksbureau Ipsos Public Affairs op vraag van de KBS.  De onderzoekers contacteerden 700 directeurs van organisaties in België tussen 1 oktober en 16 november 2015. 19% van de deelnemende verenigingen is actief in de culturele sector. Ook vorig jaar deed de kaaschaaf van de overheid heel wat verenigingen pijn.

De belangrijkste resultaten en bevindingen :

  • 38% van de verenigingen zag in de voorbije 12 maanden de structurele subsidies van de overheid afnemen.
  •  Die daling is vooral voelbaar in de culturele sector en bij de  milieuorganisaties.
  • De structurele subsidies worden via de kaasschaafmethode aangepakt, wat betekent dat er jaarlijks enkele procenten subsidies worden weggesneden.

“Dat heeft als voordeel dat de last verspreid wordt over iedereen, in ongeveer dezelfde mate. Het heeft ook als voordeel dat er geen echte hakbijl moet ingezet worden in de ene of de andere sector, en dat men dus geen keuze voor de ene of de andere sector moet maken. Het nadeel? Soms is tien procent minder al genoeg om werkingen volledig stil te leggen.” - Paul Stessens, Directeur Kringwinkel Hageland

  • Overheidsfinanciering gebeurt nu veel vaker via projectsubsidie. Dat heeft meerdere gevolgen:

o Verenigingen moeten meer in projecten denken o Het korte termijn-denken wordt zo in de hand gewerkt o Aanwervingen gebeuren op projectbasis

Verenigingen hebben het gevoel dat de overheid projectsubsidies gebruikt om de eigen maatschappelijke doelstellingen door hen te laten realiseren.

“Overheden zijn steeds meer geneigd om voor hun eigen specifieke doelstellingen projectsubsidies uit te schrijven, organisaties met elkaar te laten concurreren om op de goedkoopste manier het beste resultaat te behalen. Men denkt dus heel vaak op korte termijn, wat veel minder ruimte geeft dan vormen van innovatie die sowieso nogal wat gebeuren in het maatschappelijk binnenveld.” - Dirk Verbist, bestuurder Verenigde Verenigingen

  • Sinds 2012 is het aandeel van de overheidssubsidies in de totale inkomsten van de verenigingen afgenomen. In 2012 bedroeg het aandeel overheidssubsidies in het totale inkomen 57%. In 2015 is dit aandeel gedaald tot 48%.
  • De ondervraagde organisaties ervaren de economische situatie van de sector als minder goed. 70% zag vorig jaar een verslechtering van de economische situatie tegenover 59% het jaar voordien.
  • Toch is er hoop! De verenigingen verwachten nog moeilijke jaren, maar vertrouwen erop dat de sector zich zal aanpassen, en zelfs heruitvinden.

Download het volledige dossier met de resultaten onderaan deze pagina.

Meer informatie op de website van KBS.

Economie